Yaz aylarında çocukları pek çok hastalıktan korumak şart. Özellikle de sıcak hava, havuz, böcek sokmaları ve gıdalar hastalıklara yol açabiliyor.

Güneş yanıkları, güneş çarpması, besin zehirlenmesi, burun kanamaları, böcek sokmaları, havuz-deniz kirliliğine bağlı cilt enfeksiyonları; yaz aylarında çocuklarda en sık görülen hastalıklar arasında sayılabilir. Ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen bu hastalıklar aslında ailelerin alabilecekleri basit önlemlerle önlenebiliyor. Bebeklere ve çocuklara güneşten koruyucu krem sürmek, açık alanlarda uzun kollu, ince giysiler giydirmek, çocuğun havuz yerine temiz denizlere girmesini sağlamak, tükettikleri gıdaların taze olmasına dikkat etmek alınabilecek basit önlemler arasında yer alıyor. Bahçelievler Medicana Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Alper Özkılıç, yaz aylarında en sık rastlanılan hastalıklar ve alınabilecek önlemlerle ilgili sorularımı yanıtladı.
Yaz aylarında çocuklarda en sık görülen hastalık hangisi?

Yaz aylarında sıcakların artmasıyla birlikte çocuklarda en sık güneş yanıkları görüyoruz. Ultraviyole ışınları, özellikle 1 yaşın altındaki bebeklerin cildini olumsuz etkiliyor. Güneş ışınlarının ultraviyole etkisi insan derisinde yıllar içinde birikerek cilt kanserleri ve cilt hastalıklarına yol açabiliyor. Güneşten koruyucu kremlerin sadece güneşin en dik geldiği 10.00-15.00 saatleri arası deniz kenarında değil, bebekler açık havada gezdirilirken bile sürülmesini öneriyoruz. Çünkü güneş ışınları 15'ten sonra da, gölgede bile çocuklara, hassas ciltli bebeklere yansıyarak onları olumsuz etkileyebiliyor.

KANAMA DURMAZSA...

Burun kanamasının nedenleri ne?

Bu da sıcağın ve güneşin etkisiyle ortaya çıkabilen bir sorun. Ayrıca burnuyla oynamaya bağlı olarak da burun kanayabilir. Gribal üst solunum yolu enfeksiyonlarıyla beraber burun kanaması olabilir. Önce nedenini tespit ediyor, ona göre bir tedavi uyguluyoruz. Eğer güneşe ve sıcağa bağlı bir burun kanaması varsa, acil müdahale olarak soğuk su kompresiyle burnu yıkıyoruz. Genellikle burnu kanayan çocuklara kafasını geri atması söylenir. Bu yanlış. Aksine, burnu kanayan çocuk kafasını öne doğru eğmeli. Burun kanatlarına mekanik baskı uygulamak gerekiyor. Eğer durmayan bir kanamaysa, hastanede burun tamponu konarak kanama durduruluyor.



Kirli sulardan bulaşan Hepatit A tehlike saçıyor


Bu tür vakalar neden yaz aylarında artıyor?

Çünkü ısı şartları mikropların üremesini, gıdaların bozulmasını kolaylaştırıyor. Bu tür vakalarda derecesine göre davranıyoruz. Eğer hafif ishal, kusma varsa, çocuk günde iki-üç kere tuvalete gidiyorsa önce takip öneriyoruz. Virüslerin yol açtığı basit yaz ishalleri 1-2 günde geçebilir çünkü. Yazın en çok virütik ishallere rastlıyoruz. Bunlar, hiçbir ilaç tedavisi yapılmadan, sadece çocuğun beslenmesine dikkat ederek, bol sıvı vererek, tuzlu, şekerli su takviyesi yaparak geçebilir. Geçmeyen, uzayan, şiddeti yüksek olan, günde üçten fazla tuvalete gitmeyi gerektiren ishallerde hastaneye başvurmalı. Bu tür hastalara serum vermek ve kaybolan kan değerlerini yerine koymak gerekiyor. Eğer kanlı ishal gibi mikrobik ishal söz konusuysa, ilaç tedavisine başvuruyoruz.

ISIRILMIŞ YERİ KAŞIMAYIN

Böcek sokmalarında ne yapmalı?

Alerjik reaksiyon yapmamış, hafif sinek, böcek sokmalarında kaşıntıya karşı ilaçlar, solüsyonlar veya merhemler öneriyoruz. Isırılmış yerlerin kaşınmaması gerekiyor. Bazen çocuklar ağır alerjik reaksiyonlarla da gelebiliyorlar. Böyle durumlarda hastane şartlarında ağızdan alınan ilaçla, serumla ya da iğne yaparak anti-alerjik ilaç tedavisi verebiliyoruz. Tatile çıkarken ya da çok sıcak yerlerde sineksavarları öneriyoruz. Özellikle bebekleri korumak lazım. Ama burada vücuda sürülen sineksavarları değil de, fişe takılan sineksavarları öneri-yoruz. Bebeklerin kollarını ve bacaklarını koruyan giysileri tercih edilmeli.

İsiliklerin belirtisi nedir?

Sıcağın etkisiyle aşırı terlemeye bağlı olarak isilikler ve alerjik reaksiyonlar görülebiliyor. En çok bebeklerde görü-yoruz. Ciltte nokta şeklinde döküntüler oluyor. Çocuğa her gün banyo yaptırarak ve çok ince giydirerek, ilaç bile sürmeden isilikler kendiliğinden geçebiliyor. Çorap bile giydirmek gerekmez. Sadece bir atlet ve şort yeterli. Çocuk sıcakta çok giydirildiğinde terlemeye bağlı daha çabuk hastalanıyor çocuk.

Havuz ve denizlerden hastalık bulaşıyor mu?

Evet, havuz-deniz kirliliğine bağlı hastalıklar görülüyor. Özellikle de havuzlardan uzak durmak lazım. Çocuklarda en sık cilt enfeksi-yonlarına rastlıyoruz. Ayrıca Hepatit A da sık görülüyor. Kirli sulardan bulaşan, bu suların çocuğun ağzına kaçmasıyla ortaya çıkan bir sarılık türü bu. Hepatit A aşısını çocuklar mutlaka yaptırmalı. Ailelere havuz yerine denizi öneriyoruz. Tabii ki denizin de temiz olması gerekiyor. Uyarı olan denizlere dikkat etmek lazım. Deniz ve havuzdan sonra duş almak da önemli . Deniz çok yararlı. Minik bebekleri bile denize sokabilirsiniz. Ancak, havuz riskli.


Güneş yanıklarını başka hangi hastalıklar takip ediyor?

Güneş çarpmalarıyla da sık karşılaşıyoruz. Güneşte 2-3 saat boyunca oyun oynayan çocuklar acil servise bulantı, kusma ve yüksek ateşle başvuruyor. Çocukların ilk olarak ateşini düşürüyoruz. Eğer ağır bir güneş çarpması varsa, yani çocuğun genel durumu ve bilinci yerinde değilse hastaneye yatırıp, kanındaki elektrolitlerine (sodyum ve potasyum gibi) bakıyor, serum takıyoruz. Terlemeyle kaybettiği kanındaki eksikleri yerine koymaya çalışıyoruz. Hafif güneş çarpmalarında aile evinde de müdahale edebilir. Çocuk hemen ılık suya sokulabilir mesela. Bunun dışında burun kanamaları çok yaygın.


Kremlerin özelliği ne olmalı?


İçinde katkı maddesi bulunmamalı. Kimyasal özellikte değil de fiziksel bariyer oluşturacak özellikte olmalı. Kimyasal bariyer etkisi olan koruyucular, bebeklerin ciltlerine zarar verebilir. Bunun dışında kaliteli gözlük, şapka, şemsiye gibi önerilerimiz var.




Y.Şafak